"Until the lions have their own historians the history of the hunt will always glorify the hunter...."
- Chinua Achebe

2015, മാർച്ച് 26, വ്യാഴാഴ്‌ച

പ്രാചീനഭാരതത്തിലെ ഭൗതികവാദം - ദേവീപ്രസാദ് ചതോപാധ്യായ, വിവ: തിരുനല്ലൂര്‍ കരുണാകരന്‍


ദേവീപ്രസാദ്
ചതോപാധ്യായ
പ്രഭാത് ബുക്ക് ഹൗസ് തിരുവനന്തപുരം 1991 ല്‍ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ പുസ്തകത്തില്‍ നിന്നുള്ള വായനാ കുറിപ്പുകളാണ് താഴെ ചേര്‍ക്കുന്നത്.

1. ഈ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ വിഷയം പ്രാചീന മധ്യകാലങ്ങളിലെ ഭാരതീയ ദര്‍ശനത്തില്‍ കാണുന്ന സ്പഷ്ടമായ ഭൗതികവാദമാണ്.

ഭാരതീയ ദര്‍ശനത്തില്‍ 'പ്രാമാണിക ലോകഗാഥകള്‍' എന്ന് സാങ്കേതികമായി വിളിക്കപ്പെടുന്നതും ഭൗതികവാദികളുടേതെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവയുമായ ഒട്ടധികം പദ്യങ്ങളാണ്. ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ (ലോകത്തില്‍) പ്രചരിച്ചിരുന്നവയാണെങ്കിലും ഈ ഗാഥകളുടെ കര്‍ത്താക്കള്‍ ആരാണെന്നറിയാന്‍ തരമില്ല. അജ്ഞാതമായ പൗരാണികകാലം മുതല്‍ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന ഇവ പ്രാമാണികങ്ങളെന്നു കരുതപ്പെട്ടു പോന്നു. ഈ ഗാഥകളെ ആദ്യകാല ഭൗതികവാദികളെക്കുറിച്ച് അറിയാനുള്ള ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മാര്‍ഗമായി സ്വീകരിക്കാം. ശരീരത്തില്‍ നിന്ന് ഭിന്നമായി ഒരാത്മാവും സ്വര്‍ഗ നരകങ്ങളെന്ന പരലോകങ്ങളും ഉണ്ടെന്നും, മരിച്ചവരെ ഉദ്ദേശിച്ചു നടത്തുന്ന ശേഷക്രിയാദികള്‍ക്ക് ഉദ്ദിഷ്ടഫലം ലഭിക്കുമെന്നും മറ്റുമുള്ള ആശയവാദികളുടെ വിശ്വാസത്തെ നിശിതമായി പരിഹസിക്കുന്നവയാണ് 'പ്രാമാണിക ലോകഗാഥകള്‍' (പേജ് 14, 15)

2. ഭാരതീയ ദര്‍ശനങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള പാഠപുസ്തകങ്ങള്‍ പറയത്തക്ക ദാര്‍ശനിക ചിന്തയൊന്നും ഉള്‍ക്കൊള്ളാത്ത ദൈവനിന്ദന വീക്ഷണമായിട്ടാണ് ഭൗതിക ദര്‍ശനത്തെ കണക്കാക്കുന്നത്.

പ്രാചീന - മധ്യകാല ഭാരതത്തിലെ എല്ലാ ദാര്‍ശനിക വീക്ഷണങ്ങളേയും അപേക്ഷിച്ച് ഭൗതിക വാദത്തിന് സുപ്രധാനമായ പല വശങ്ങളുണ്ടെന്നും വേണ്ടതുപോലെ പോഷിപ്പിച്ചെടുത്താല്‍ നമ്മുടെ പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ സമകാലിക ആവശ്യങ്ങള്‍ നിറവേറ്റുമെന്നും ഇതില്‍ വാദിച്ചിരിക്കുന്നു (പേജ് 18)

3. എ ഡി രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിനടുത്തുണ്ടായ ന്യായ സൂത്രത്തിന് എ ഡി നാലാം നൂറ്റാണ്ടിലോ അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലോ ജീവിച്ചിരുന്ന വാത്സ്യായനന്‍ രചിച്ച പ്രസിദ്ധമായ ഭാഷ്യം ആരംഭിക്കുന്നത് സത്യത്തിന്റെ മാനദണ്ഡം പ്രയോഗമാണെന്ന് ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു കൊണ്ടാണ്. ദാര്‍ശനികമായ ആശയവാദത്തെ ഖണ്ഡിക്കാന്‍ ഇക്കാര്യത്തിന് ഊന്നല്‍ നല്‍കേണ്ടത് ആവശ്യമാണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് ബോധ്യമായിരുന്നു. (പേജ് 18, 19)

4. പ്രഭുക്കന്മാര്‍, പുരോഹിതന്മാര്‍, കച്ചവടക്കാര്‍ - ഇവരൊന്നാകെ ദ്വിജന്മാര്‍ - എന്നറിയപ്പെട്ടു. ഒരു ന്യൂനപക്ഷത്തിന് എല്ലാ ഭൗതികാധികാരങ്ങളും ചാര്‍ത്തിക്കിട്ടി യിരുന്ന ഒരു വ്യവസ്ഥയായിരുന്നു അത്. മറ്റുള്ള ജനങ്ങളെ ശൂദ്രന്‍ എന്ന പൊതുവിഭാഗമായി തള്ളിയിട്ടിരുന്നു. നേരിട്ട് സാധനങ്ങള്‍ ഉത്പാദിപ്പിച്ചിരുന്ന അവരുടെ അധികോത്പന്നങ്ങള്‍ കൊണ്ട് മാത്രമാണ് ദ്വിജന്മാരുടെ ഭൗതികാവശ്യങ്ങളെല്ലാം നിറവേറ്റിപ്പോന്നത്. (പേജ് 24)

5. പ്രാചീനഭാരതത്തില്‍, ദര്‍ശനങ്ങളില്‍ വെച്ച് ഏറ്റവും വിനാശകരമായ ഭൗതികവാദവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏതെങ്കിലും ആശയത്തോട് പ്രത്യക്ഷമായോ പരോക്ഷമായോ അനുഭാവം രേഖപ്പെടുത്തുന്നത് ഗുരുതരമായ രാഷ്ട്രീയാപകട മായിരുന്നിരിക്കണം. അതേ വീക്ഷണത്തില്‍ ന്യായ വൈശേഷികന്മാരുടെ അവസ്ഥയും ആപത്കരമായിരുന്നു. ഈ രാഷ്ട്ര തന്ത്രജ്ഞന്മാരുടെ രാഷ്ട്രീയ ദര്‍ശനം ദൈവവിധികളില്‍ നിന്ന് ആത്യന്തികമായ പ്രാമാണ്യം നേടി. വേദങ്ങള്‍ക്ക് പ്രാമാണ്യം നേടിക്കൊടുക്കാന്‍ ഉപയുക്തമല്ലെങ്കില്‍ തര്‍ക്കശാസ്ത്രത്തെ അവര്‍ രൂക്ഷമായെതിര്‍ത്തു. (പേജ് 25)

6. ആകയാല്‍ ന്യായ വൈശേഷികത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാക്കളെ നേരിട്ട സവിശേഷ പ്രശ്‌നങ്ങളിലൊന്ന് നിയമനിര്‍മാതാക്കളുടെ നിരോധനത്തിന്റെ കണ്ണുവെട്ടിച്ച് തങ്ങളുടെ തര്‍ക്കശാസ്ത്രവും അനുവാദവും എങ്ങനെ സംരക്ഷിക്കാം എന്നതായിരുന്നു. രാഷ്ട്രമീമാംസകരുടെ ആശയപരമായ ആവശ്യങ്ങള്‍ക്ക് ഭാരിച്ച മോചനദ്രവ്യം കൊടുക്കുക എന്നതായിരുന്നു അവര്‍ കണ്ടുപിടിച്ച വിദ്യ. അവര്‍ വൈദിക പ്രാമാണ്യത്തിന്റെ അപ്രമാദിത്വം ഉറക്കെ പ്രഖ്യാപിക്കുകയും, ആത്മാവിലും അതിന്റെ മോക്ഷത്തിലും വിശ്വാസം ഭാവിക്കുകയും, പരലോകം യഥാര്‍ഥമാണെന്ന് വാദിക്കുന്നതായി നടിക്കുകയും ഇതിനെല്ലാം ഉപരി വൈദിക കര്‍മങ്ങള്‍ക്കായുള്ള പുരോഹിത വിധികളെ വാഴ്ത്തുകയും ചെയ്തു. അവര്‍ക്ക് അങ്ങനെ പലതും ചെയ്യേണ്ടിവന്നു. തങ്ങളുടെ ദര്‍ശനങ്ങളിലെ അടിസ്ഥാന തത്വം സംരക്ഷിക്കാനാണ് അവര്‍ അങ്ങനെ ചെയ്തത്. (പേജ് 25, 26)

7. ബി സി ആറാം നൂറ്റാണ്ടിലോ ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിലോ ഉണ്ടായതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന ഉപനിഷത്തുകളുടേതിനേക്കാള്‍ കുറവല്ല ഭൗതിക വാദത്തിന്റെ പ്രാചീനത, എങ്കിലും ദാര്‍ശനിക ചരിത്രത്തില്‍ ചാര്‍വാകം എന്ന പേര് ആദ്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് വളരെ വൈകിയിട്ടാണ്. ചാര്‍വാകന്‍ എന്ന രാക്ഷസനെക്കുറിച്ച് പരാമര്‍ശമുള്ള മഹാഭാരതത്തി ലൊഴിച്ച് ഈ പേര് ആദ്യം പ്രയോഗിച്ചതായി ഞാന്‍ കാണുന്നത് ശാന്തരക്ഷിതന്റെ തത്വസംഗ്രഹം എന്ന ബൃഹത്തായ കൃതിക്ക് പഞ്ചിക എന്ന പേരില്‍ കമലശീലന്‍ രചിച്ച വ്യാഖ്യാനത്തിലാണ്.

കമലശീലനു ശേഷം ചാര്‍വാകന്‍ എന്ന പേര് ദര്‍ശന സാഹിത്യത്തില്‍ ഏതാണ്ട് സര്‍വസാധാരണമായിരുന്നു. (പേജ് 32)

8. ചാര്‍വാക ദര്‍ശനം എന്നാണ് എ ഡി 14 ആം നൂറ്റാണ്ടില്‍ മാധവന്‍ രചിച്ച സര്‍വദര്‍ശനസംഗ്രഹത്തിന്റെ ഒന്നാം അധ്യായത്തില്‍ അദ്ദേഹം നല്‍കിയിരിക്കുന്ന പേര് ചാര്‍വാകദര്‍ശനം എന്നാണ്. ഭൗതികവാദത്തെ ചാര്‍വാകം എന്നു വിളിക്കുന്ന ഏര്‍പ്പാട് അനന്തരകാലത്ത് വളരെ പ്രചാരത്തില്‍ വരികയും, എ ഡി 11 ആം നൂറ്റാണ്ടില്‍ ജീവിച്ചിരുന്ന കൃഷ്ണമിശ്രന്‍ എന്ന നാടകകൃത്ത് ശങ്കരന്റെ തീവ്ര ആശയവാദം പ്രചിപ്പിക്കാന്‍ രചിച്ച പ്രബോധചന്ദ്രോദയം എന്ന അന്യാപദേശ നാടകത്തില്‍ ചാര്‍വാകന്‍ എന്ന പേരില്‍ ഒരു കഥാപാത്രത്തെ ഭൗതിക വാദത്തിന്റെ (ഭൗതിക വാദിയുടെ) പ്രതിനിധിായി അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ള വസ്തുത ആനുഷംഗികമായി പ്രസ്താവിച്ചുകൊള്ളട്ടെ. (പേജ് 33)


തിരുനല്ലൂര്‍
കരുണാകരന്‍
9. പണ്ടുകുറേക്കാലം ലോകായതം എന്ന പേരുകൊണ്ടാണ് ഭൗതികവാദത്തെ പരാമര്‍ശിച്ചി രുന്നത്. കുറേക്കാലം ആ പേരിനായിരുന്നു പ്രചാരം. മിക്കവാറും 8 ആം ശതകത്തിനു ശേഷം ഭൗതികദര്‍ശനത്തെ കുറിക്കുന്ന പേരില്‍ വ്യക്തമായ മാറ്റം വന്നു. (പേജ് 34)

10. ശങ്കരന്റെ വിശ്വസ്ത അനുയായിയായ മാധവന്‍ ഭൗതികവാദത്തെ ചാര്‍വാകം എന്ന പേരില്‍ നിഷേധിച്ചപ്പോള്‍ ശങ്കരന്‍ അതിനെ പരാമര്‍ശിക്കാന്‍ ലോകായതം എന്ന പേരാണ് ഉപയോഗിച്ചത്. (പേജ് 35)

സാധാരണ ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ അഥവാ പ്രാകൃത ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ പ്രചുരപ്രചാരം നേടിയത് എന്നാണ് ലോകായതം എന്നതിന്റെ വാച്യാര്‍ത്ഥം. (പേജ് 35)

വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത ഭൗതികദര്‍ശനമെന്നാണ് ലോകായതത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം. എന്നാല്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ പ്രചരിക്കുന്ന ദര്‍ശനം - സ്ത്രീപുരുഷന്മാരടങ്ങുന്ന ജനസഞ്ചയം സ്വാഭാവികമായംഗീകരിച്ച ദര്‍ശനം - എന്നുകൂടി അതിന് അര്‍ത്ഥമുണ്ട്.

എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലോ ഒന്‍പതാം നൂറ്റാണ്ടിലോ മറ്റൊരു പേരുണ്ടായി അതാണ് ചാര്‍വാകം. (പേജ് 36)

11. സാധാരണ ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ (ലോകത്തില്‍) പ്രചരിച്ചിരുന്നത് (ആയതം) ആയതുകൊണ്ടാണ് ലോകായതം എന്ന പേരുണ്ടായത്. (പേജ് 43)

12. ഭൗതികവാദികളുടെ യഥാര്‍ത്ഥ ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ നമുക്ക് ലഭിച്ചിട്ടില്ല. അങ്ങനെ സംഭവിച്ചത് അത്തരം ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ഒരു കാലത്തും ഇല്ലാതിരുന്നതു കൊണ്ടാണോ? അങ്ങനെ വരാനുള്ള സാധ്യതക്കെതിരായി ജി സൂച്ചി, എസ് എന്‍ ദാസ്ഗുപ്ത തുടങ്ങിയ മികച്ച ആധുനിക പണ്ഡിതന്മാര്‍ നിര്‍ണായകമായ തെളിവുകള്‍ ഹാജരാക്കുന്നു. ഭൗതികവാദികളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ ഒരു കാലത്ത് പ്രചാരത്തിലിരുന്നു എന്നതിന് പ്രധാനമായും വ്യാകരണ കൃതികളില്‍ നിന്നുള്ള അനിഷേധ്യമായ തെളിവുകള്‍ അവര്‍ക്കുണ്ട്. ഒരു ഭൗതിക വാദിയുടെ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയ ഗ്രന്ഥത്തിന് ഭാഗുരി എന്നൊരു വ്യാഖ്യാനം പോലും ഉണ്ടായിരുന്നു. (പേജ് 47)

13. ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ക്ക് എന്തുപറ്റി? പ്രാചീന യവന ദാര്‍ശനികനായ ഡെമോക്രിറ്റസിന്റെ ആണവ ഭൗതികവാദത്തോടു വെറുപ്പു തോന്നിയ പ്ലേറ്റോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുസ്തകങ്ങള്‍ ചുട്ടുകളയണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടതായും അത് നടപ്പാക്കിയതായും ജോര്‍ജ് തോംസണ്‍ പ്രസ്താവിക്കുന്നു. ആ നിലക്ക് പ്രാചീന ഭാരതത്തിലെ ഭൗതിക വാദികളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടേയും വിധി ഇതുതന്നെയായിരുന്നി രിക്കണം. ഇക്കാര്യം ജവഹര്‍ലാല്‍ നെഹ്രു ഒരിക്കല്‍ ഊന്നിപ്പറഞ്ഞിട്ടു ള്ളതാണ്. ഏതായാലും മഹാഭാരതത്തിന് ചാര്‍വാകനെ ചുട്ടെരിക്കുന്നിടം വരെ പോകാമെങ്കില്‍ ഭൗതികവാദികളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളും ബോധപൂര്‍വം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുക എന്നത് പ്രഥമദൃഷ്ട്യാ സംഭവ്യമാണ്. (പേജ് 47,48)