"Until the lions have their own historians the history of the hunt will always glorify the hunter...."
- Chinua Achebe

2015, ഒക്‌ടോബർ 1, വ്യാഴാഴ്‌ച

കൊയ്ത്തും മെതിയും പതമ്പും - ധനു എളങ്കുന്നപ്പുഴ

അദ്ധ്യായം നാല്

കാര്യസ്ഥന്‍ നാരായണന്‍ നായര്‍, തമ്പുരാനു പകരം നിന്നു, കൊയ്ത്തുകാരുടെ പിടിത്താളു തീര്‍ക്കുവാന്‍ തയ്യാറായി. ഓരോ പെണ്ണുങ്ങളും, പിടിത്താളും കൊയ്ത്തരിവാളുമായി പാടത്തു നിന്നും കരയ്ക്കു കയറി വന്നു. കാര്യസ്ഥന്റെ അടുത്തു പിടിത്താളു വച്ചു. പിടിത്താളിന്റെ വലുപ്പ ചെറുപ്പം ഇക്കാര്യത്തില്‍ നോട്ടമില്ല. അതില്‍ നിന്നും രണ്ടു മൂന്നു കതിരെടുത്തു, അടുത്തു വച്ചിരിക്കുന്ന കുട്ടയില്‍ ഇടും. ബാക്കി കൊയ്ത്തു പെണ്ണിനു തന്നെ കൊടുക്കും. ഐശ്വര്യം വിട്ടു പോകാതിരിക്കുവാനാണ് പ്രവണത, കൊണ്ടു വന്ന പിടിത്താളില്‍ നിന്നു കതിരുകളൂരിയെടുക്കുന്നത്.
പാടത്തു കൊയ്ത്തു കഴിയുമ്പോള്‍ ആദ്യം തന്നെ നിരന്നു നിന്നു ഒരു പ്രാവശ്യം പെറുക്കും. അങ്ങിനെ പെറുക്കുന്നത കതിരുകളൊക്കെ തമ്പുരാന്റെ വേലക്കാരായ പുരുഷന്മാര്‍ വാങ്ങി ചുരുട്ടു കയറ്റിയ വള്ളത്തില്‍ കൊണ്ടു പോയിടും. അതിനു ശേഷമാണ് സ്ത്രീകള്‍ അവരവരുടെ ഇഷ്ടത്തിനൊത്തു വീണ്ടും കാലാ പെറുക്കുന്നത്.
പാടത്തു കൊയ്ത്തു കഴിയുമ്പോള്‍, അങ്ങിങ്ങായി ചിതറി കിടക്കുന്ന നെല്‍ക്കതിരുകള്‍ പെറുക്കിയെടുത്ത് ഒരു പിടിയോളം വലുപ്പത്തില്‍ കെട്ടിയുണ്ടാക്കുന്നതിനാണ് പിടിത്താളെന്നു പറയുന്നത്.
ഈ പിടിത്താളാണ് തമ്പുരാന്റെ തിരുമുമ്പില്‍ വച്ചു തീര്‍ക്കുന്നത് തീര്‍ത്തു കഴിഞ്ഞ പിടിത്താളുമായി അവരവരുടെ കുടിലുകളിലേയ്ക്ക് പോകുന്നത്.
എല്ലാവരും പൊയ്ക്കഴിഞ്ഞാലും മാടനും ചക്കിക്കും പിന്നെ മൂപ്പന്‍ പണിക്കാരനായ കണ്ടായനും, പുലയിക്കും പോകുവാന്‍ പറ്റുകയില്ല. കാരണം വള്ളത്തില്‍ കയറി അവരും ചുരുട്ടിറക്കുവാന്‍ സഹായിക്കണ്. പിന്നെ കരകം ചായ്ക്കുവാനും കൂടണം. പക്ഷേ ചക്കി ഗര്‍ഭിണിയായതിനാല്‍ അവളെ പോകുവാനനുവദിച്ചു. കുടീല് ചെന്നിട്ടു വേണം അന്നത്തെ രാത്രീത്തേയ്ക്കു കഞ്ഞിയുണ്ടാക്കി കുടിക്കുവാന്‍. ചക്കി കുടീലേയ്ക്കു പോയി. കൂട്ടു കിടക്കാറുള്ള തള്ളച്ചിയേയും വിളിച്ചു കൂട്ടി കൊണ്ടാണ് ചക്കി കുടിലിലെത്തിയത്.
ചുരുട്ടിറക്കി കരകം ചായ്ച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍, പണിക്കാര്‍ക്കു കള്ളു കുടിക്കുവാന്‍ നെല്ലു കൊടുക്കും. അതും കൊണ്ട് കള്ളുഷാപ്പില്‍ പോയി അല്‍പ്പം മിനുങ്ങിയിട്ടേ എല്ലാവരും താന്താങ്ങളുടെ കുടിലിലേയ്ക്കു പോകുകയുള്ളൂ.
കള്ളു കുടിച്ചാടിയാടിയാണ്, മൂപ്പന്‍ പുലയനും മാടനും കൂടി ഷാപ്പില്‍ നിന്നറിങ്ങിയത്. കുറച്ചധികം നടന്നതിനുശേഷമേ അവര്‍ വഴി തിരിഞ്ഞു അവരവരുടെ കുടീലേയ്ക്കു പോകുവാന്‍ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ.
കള്ളു കുടിക്കുവാനുള്ള ചുരുട്ട് സാധാരണ നെന്മണികള്‍ കുറവുള്ളതായിരിക്കും നല്‍കുന്നത്. മിക്കവാറും പതിരായിരിക്കും കൂടുതല്‍. അല്ലെങ്കില്‍ വള്ളത്തില്‍ നിന്നും ചുരുട്ടിറക്കിയ ശേഷം കൊഴിഞ്ഞു വീണ നെല്ലില്‍ നിന്നായിരിക്കും ഇവര്‍ക്കൊക്കെ വാരി കൊടുക്കുന്നത്. അതിലും നല്ലൊരു ശതമാനം പതിരായിരിക്കും ഉണ്ടാകുക.
നനവാര്‍ന്ന നിലയിലിരിക്കുമ്പോള്‍ പതിരായിക്കിടക്കുന്ന നെല്ലു കണ്ടു പിടിക്കുവാന്‍ ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും. ഈ നെല്ലും കൊണ്ടാണ് ഷാപ്പില്‍ ചെല്ലുന്നത്. ഷാപ്പു നടത്തിയിരുന്നത് ഈഴവരാണ് കള്ളൊഴിച്ചു കൊടുക്കുന്നത് ചോത്തിയും ഷാപ്പിന്റെ ഉള്ളിലീ പുലയരേയോ, കണക്കന്മാരേയോ കയറ്റുകയില്ല. മുറ്റത്തു മരത്തടിയുടെ പുറത്തിരുന്നാണീ വര്‍ഗ്ഗക്കാര്‍ മദ്യപിക്കാറുള്ളത്.
കണ്ടായനു്, മാടനും കൂടി പാട്ടു പാടി ഇരുളിലൂടെ തപ്പിത്തടഞ്ഞാണ് നടന്നിരുന്നത്. കണ്ടായന്‍ മാടന്റെ തോളില്‍ കയ്യിട്ടു കൊണ്ടു പാട്ടു പാടി.
അല്ലിക്കളില് വെള്ളം കൂട്ടി തണ്ണാത്തിയെന്ന പച്ചിച്ചി
ആര്യന്‍ നെല്ലീല് പതിരു കൂട്ടി തണ്ണാത്തിന ആനും പച്ചിച്ചി
ആഹാ - മാടനേറ്റുപാടി - അല്ലിക്കള്ളില്....
എതിര്‍ഭാഗത്തു നിന്നും മത്തായി മാപ്ല വരുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അയാള്‍ ഉച്ചത്തില്‍ ചോദിച്ചു.
എന്താടാ നല്ല ചേലിലാണല്ലാ... രണ്ടാളും കണ്ടായന്‍ മൂപ്പന്‍ : ങാ... തമ്പാനായിരുന്നാ.... 

എങ്കക്ക് കൊഴുത്തല്ലേ, ചുരുട്ടെക്ക എറക്കി വന്നപ്പ നേരാങ്കാട് പോയി. തമ്പ്രേന്‍ എങ്കക്ക് നെല്ലു തന്തേനി അതിനി കള്ളു കുടിച്ചി.
മാടനേറ്റു പാടി. അല്ലി കള്ളില് വെള്ളം കൂട്ടി തണ്ണാത്തി എങ്കള പച്ചിച്ചി, ആര്യന്‍ നെല്ലില് പതിരു കൂട്ടി തണ്ണാത്തിന എങ്കളും പച്ചിച്ചീ.... ഹാ...ഹാ... എന്നു അട്ടഹസിച്ചു ചിരിച്ചു കൊണ്ടു വഴി പിരിഞ്ഞു.
മത്തായി മാപ്ല ഉള്ളു തുറന്നു ചിരിച്ചു - പാവങ്ങള് ശുദ്ധഗതിക്കാര്‍ അവരെ പറ്റിച്ചതല്ലേ കഷ്ടം, അവരോര്‍ക്കുന്നില്ല, അവര്‍ പറ്റിക്കപ്പെട്ട കാര്യം. അയാള്‍ മനസ്സില്‍ പറഞ്ഞു.
രണ്ടു കൂട്ടരും കഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു. ലഭിച്ചതോ അല്‍പ്പം പോളക്കള്ള് മാത്രം.
തുടര്‍ച്ചയായുള്ള ദിവസങ്ങളില്‍, കൊയ്ത്തു വെയ്ക്കുകയില്ല. ഒന്നിടവിട്ട ദിവസങ്ങളിലേ കൊയ്യുകയുള്ളു. കാരണം കൊയ്ത്തു പണിയെന്നത് വലിയ കഷ്ടപ്പാടുള്ള ഒന്നാണ്. അതിന്റെ ക്ഷീണം മാറണം. അതിനാണ് ഒരു ദിവസത്തെ ഇടവേള കൊടുക്കുന്നത്.
ഒരു ഇടവേള ദിവസം, സായാഹ്ന സമയത്ത് തമ്പുരാന്‍ പാടവരമ്പത്തു കൂടി നടന്നു പോകുമ്പോള്‍, കുറ്റിക്കാടുകള്‍ നിറഞ്ഞു നില്‍ക്കുന്നതിനകലെ, ഒരു സ്ത്രീ നിന്നു പുല്ലരിയുന്നു.
തമ്പുരാന്റെ കൂടെ കാര്യസ്ഥനും വെറ്റില ചെല്ലവും താങ്ങി പുറകേ പത്തടി അകലത്തു കൂടി വന്നു കൊണ്ടിരുന്നു.
തമ്പുരാനെ കണ്ടതും പുല്‍ത്തകിടിയില്‍ കുനിഞ്ഞിരുന്നു. അവളാകെ പേടിച്ചരണ്ടു. ശബ്ദം പോലും പുറത്തു വരാതെ നിന്നു വിറച്ചു. തമ്പുരാന്റെ ദൃഷ്ടിയില്‍ പോലും പെടുവാനര്‍ഹതയില്ലാത്ത വര്‍ഗ്ഗമല്ലേ. കൂടാതെ ഈ കാണുന്ന പാടത്തിന്‍േറയും പറമ്പിന്‍േറയും, കുടികിടപ്പുകാരുടെയും ഉടമ. തമ്പുരാനവളുടെ നേരെ ചെല്ലുവാനൊരുങ്ങി. അതു കണ്ട കാര്യസ്ഥന്‍ നാരായണന്‍ നായര്‍ പുറകോട്ടു വലിഞ്ഞു കുറ്റിക്കാടുകള്‍ക്കുള്ളില്‍ മറഞ്ഞു നിന്നും അവളുടെ അടുക്കലേയ്ക്കു ചെല്ലുവാന്‍ ചെന്ന തമ്പുരാനോടു.
തംമ്പ്രാ - ഏന്‍ പെലക്കള്ള്യാണേയ്
ഏതു പുലയിയാ......
ചോദിപ്പുലയന്റെ മോള്
അതു സാരമില്ല നീയിങ്ങു അടുത്തു വരൂ. നമുക്കീ കാര്യത്തില്‍ തീണ്ടലില്ല്യാട്ടോ.
അവള്‍ തമ്പുരാനെപ്പറ്റി കേട്ടറിവു വിവരം വെച്ചു ഒരു നിമിഷം ചിന്തിച്ചു. അച്ഛനേയും അമ്മയേയും മറ്റു മിത്രങ്ങളേയും ഓര്‍ത്തു. ഉന്മൂല നാശത്തില്‍ നല്ലത് തമ്പുരാനെ അനുസരിക്കുന്നതാണ് കരണീയം.
തമ്പുരാന്റെ വിളിപ്പുറത്തേയ്ക്ക് പാദങ്ങള്‍ തന്നത്താന്‍ മുന്നോട്ടു നീക്കി ചെല്ലേണ്ടി വന്നു. 
സൂര്യഭഗവാന്റെ ചെഞ്ചായം പൂശുന്ന പ്രക്രിയ പടിഞ്ഞാറന്‍ ഭിത്തിയില്‍ തകൃതിയായി നടക്കുമ്പോള്‍ പാടവരമ്പത്തു പച്ചപിടിച്ച പുല്‍ത്തകിടിയില്‍ പച്ച പരവതാനിയില്‍, തിരുമനസ്സിന്റെ തിരുമാറില്‍ പുലക്കള്ളി പെണ്ണിന്റെ കൂര്‍ത്ത മാറിടം ഞെരിഞ്ഞമര്‍ന്നു. ഉത്ക്കടമായ ഹൃദയ നൊമ്പരത്താല്‍ തളര്‍ന്നു വീണു പോകുമോ എന്ന വ്യഥയുണ്ടായെങ്കിലും തമ്പുരാന്റെ മനോഹര മേനിയുടെ കുളിര്‍മയില്‍ അവളുടെ വ്യാകുലത്തിന്റെ വേലിയേറ്റം, അപ്പാടെ ഒലിച്ചു പോയി. അവളറിയാതെ തമ്പുരാന്റെ രോമാവൃത മേനിയില്‍ മുഖമുരുമ്മി. കോരിത്തരിപ്പില്‍ മുങ്ങിത്താണു. സ്വര്‍ഗ്ഗീയാനുഭൂതി, നിമിഷങ്ങളോളം നീണ്ടു നിന്നു. താനിതു വരേയും അനുഭവിക്കാത്ത പുളകച്ചാര്‍ത്തില്‍ നിറഞ്ഞു നിന്നു.
ശീതളഛായയില്‍ കുളിര്‍ കാറ്റില്‍ തമ്പുരാന്റെ ചാരത്തിരുന്ന പുലയ പെണ്‍കൊടി, വികാര ശമനത്തിനൊത്ത പ്രതിഫലം കാംക്ഷിക്കാതിരുന്നില്ല. പക്ഷെ തമ്പുരാന്‍ പറഞ്ഞു.
കൊയ്ത്തു കഴിയട്ടെ നിനക്കു നെല്ലു തരാം, അല്ലെങ്കില്‍ നീ കൊയ്യാന്‍ വരൂ ചുരുട്ടു തരാം എന്ന വാഗ്ദാനമെറിഞ്ഞു കൊടുത്തു കൊണ്ട് എഴുന്നേറ്റു സാവധാനം നടന്നകന്നു.
അവള്‍ ഇമവെട്ടാതെ തമ്പുരാന്റെ പോക്കു കണ്ട് തരിച്ചു നിന്നു.
കട്ടം. ഇവിരിന്‍േരക്ക, തലേല് ഇടിത്തീവീയും. അല്‍പ്പ നിമിഷത്തിനുള്ളില്‍ തമ്പുരാനു കുട ചൂടിക്കുവാന്‍ വ്യഗ്രത പൂണ്ട് കാര്യസ്ഥന്‍ പുറകേ പായുന്നതും നയനാനന്ദ കരമായി നോക്കി നിന്ന പുലയപ്പെണ്ണിനു ചിരിയടക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല.
പുലയ പെണ്ണിന്റെ ചാരിത്ര്യത്തിന്നു യാതൊരു മതിപ്പും കണക്കാക്കാത്ത ഉന്നതന്‍ പിന്നോക്കക്കാര്‍ക്കു കുറച്ചു സഹായമെങ്കിലും നല്‍കുമ്പോല്‍ ഉന്നത ജാതിക്കാര്‍ക്കു വാരിക്കോരി കൊടുക്കുന്നു. സ്ത്രീയുടെ ഏറ്റവും ഉന്നതമായ ധനം ചാരിത്ര്യമാണ്, അതിനും ജാതീയമായ ഉച്ചനീചത്വം വെച്ചു പുലര്‍ത്തുന്നു.
പിന്നെയും കൊയ്തു നടന്നു, പാടത്തു കൊയ്ത്തിന്നു എല്ലാ അധ:സ്ഥിതരും, പിന്നോക്കക്കാരും, ക്രിസ്ത്യാനികളും ഇറങ്ങുന്നു. പിന്നോക്ക സമുദായത്തില്‍ പെട്ട പുരുഷന്മാര്‍ക്കും പല തരത്തിലുള്ള ജോലിയുണ്ടാകും.
ഒരു ദിവസം കുറുമ്പചോത്തി, കളത്തില്‍ കരകം ചായ്ച്ചു വെച്ചിരിക്കുന്ന ചുരുട്ടിന്നു കാവല്‍ നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ ഒരു പുലയ കിടാത്തന്‍ വന്നു, രണ്ടു ചുരുട്ടെടുത്തു തലയില്‍ വച്ചു കൊണ്ടു പോയി. അതു കണ്ട് കുറുമ്പ ഉച്ചത്തില്‍ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു. 
ദാ കള്ളന്‍ ചുരുട്ടെടുത്തു കൊണ്ടു പോണേയ്.
പക്ഷേ സമീപത്താരും താമസമില്ലാത്തതിനാലും കൊയ്ത്തില്ലാത്ത ദിവസമായതിനാലും ആരും കുറുമ്പയുടെ ശബ്ദം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നില്ല. വൈകുന്നേരം കാര്യസ്ഥന്‍ വന്നപ്പോള്‍ കുറുമ്പ പറഞ്ഞു കൊടുത്തു.
ആരാണെന്നു കണ്ടാല്‍ മനസ്സിലാകുമോ നിനക്ക്.
കണ്ടാലറിയാം - തമ്പ്രാ - കാര്യസ്ഥനോടു വളരെ ഭവ്യതയില്‍ പറഞ്ഞു.
അറിഞ്ഞ വിവരം വെച്ചു പല സ്ഥലത്തും ആളെ അയച്ചു. അന്നു രാത്രി തന്നെ അന്വേഷിച്ചു കണ്ടു പിടിച്ചു. കുറേയധികം കിഴക്കുമാറി താമസിക്കുന്ന ഒരു പുലയന്റെ മകനാണ് ആ കളവു നടത്തിയത്. അവനാ ചുരുട്ടു മെതിച്ചു നെല്ലാക്കി പലചരക്കു കടയില്‍ കൊടുത്തു അരിയും കറിക്കൂട്ടും വാങ്ങി വീട്ടില്‍ കൊണ്ടു പോയി കഞ്ഞി വെച്ചു കുടിച്ചു രാത്രി കിടന്നുറങ്ങുകയായിരുന്നു. രണ്ടു നാളായി വയസ്സായ തന്തയും തള്ളയും താഴെയുള്ള സഹോദരീ സഹോദരന്മാരുടേയും പട്ടിണി കൊണ്ടു സഹിക്ക വയ്യാതായപ്പോഴാണ് കരിമ്പന്‍ ചെറുക്കന്‍ ചുരുട്ടു കളവായും എന്നാലും ബലമായും എടുത്തു കൊണ്ടു പോന്നത്.
ചുരുട്ടു മെതിച്ച വൈക്കോല്‍ കുടിലിന്റെ പിന്നിലുള്ള ചെളിപ്പുറത്തിട്ടിരുന്നു. തമ്പ്രാന്റെ ആളുകളെല്ലാം ശബ്ദുമുണ്ടാക്കാതെ ഇരുട്ടില്‍ നാട്ടു വെളിച്ചത്തിന്റെ പ്രകാശത്തില്‍ കണ്ടു പിടിച്ചു. പിന്നെ കുടിലിന്റെ വാതിക്കലെ തട്ടികയില്‍ തട്ടി വിളിച്ചു.
എടാ, എണീക്കടാ, എടാ എണീക്കാന്‍ പുറത്തുവാടാ അല്ലേങ്കി ഈ വാതലരിഞ്ഞു മാറ്റും. പുലയച്ചെറുക്കന്‍ - ചാടി എഴുന്നേറ്റു - അന്നേരം വന്നവര്‍ ആക്രോശിച്ചു കൊണ്ടു പുറത്തിറങ്ങിയ കരിമ്പനെ നിയല്ലേടാ നെല്ലും ചുരുട്ടുകട്ടത്.
എന്നു പറഞ്ഞു കൈക്കു പിടിച്ചു വലിച്ചിഴച്ചു കൊണ്ടു പോയി - അമ്മേ - അച്ഛാ - അയ്യോ എന്നെ കൊല്ലുന്നേ എന്നു പറഞ്ഞു ഉച്ചത്തില്‍ കരഞ്ഞു. അവന്റെ അമ്മയും അച്ഛനും എഴുന്നേല്‍ക്കാന്‍ പോലും കഴിവില്ലാതെ കുടിലിനുള്ളില്‍ കിടന്നു ഉച്ചത്തില്‍ കരഞ്ഞു. കരിമ്പന്റെ അനുജനും അനുജത്തിയും - ഞെട്ടിയുണര്‍ന്നു കരഞ്ഞു കൊണ്ടു പറുത്തിറങ്ങിയപ്പോള്‍ ചേട്ടനെ പിടിച്ചു കൊണ്ടു പോകുന്നതാണ് കണ്ടത്.
അവര്‍ കരിമ്പനെ വലിച്ചിഴച്ചു കൊണ്ടു പോയി പടിപ്പുരയ്ക്കുള്ളിലെ മുറ്റത്തിന്റെ തെക്കിനിയുടെ സമീപം നിര്‍ത്തി. അവനാ മുറ്റത്തു മണ്ണില്‍ കിടന്നു പോയി. നേരം പുലരും വരെ അവിടെ തന്നെ കിടക്കേണ്ടി വന്നു. ഞരക്കവും മൂളയുമായാണ് നേരം വെളുപ്പിച്ചത്.
പിറ്റേദിവസം കുറുമ്പ ചോത്തിയെ വിളിച്ചു കൊണ്ടു വന്നു. തമ്പുരാന്‍ തെക്കിനിയുടെ പൂമുഖത്തു വന്നു ചാരു കസേരയിലിരുന്നു. വിചാരണ തുടങ്ങി തീയത്തിയോടു ചോദിച്ചു.
എടീ ഇവനാണോ നെല്ലും ചുരുട്ടും മോഷ്ടിച്ചത്. കുറുമ്പ ചോത്തി - അതേയ് ഇവനാണ്.
തമ്പുരാന്‍ - ആഹാ - നീ ചുരുട്ടു കട്ടോടാ.
കരിമ്പന്‍ - കുടീല് - അച്ചേം, അമ്മേം - എക്ക പഷ്ണ്യാണേയ്. രണ്ടു നാളായി കഞ്ഞി കുടിച്ചിട്ട്. പഷ്ണി കൊണ്ടു അവിരിചാകാറായി, അതു കൊണ്ടു കഞ്ഞി കുടിക്കാനാണേയ് - അവന്‍ ഞരങ്ങി മൂളി വിക്കി വിക്കി ഒരു വിധം പറഞ്ഞു.
അതു കേള്‍ക്കേണ്ട താമസം - അവന കെട്ടടാ ആ അടയ്ക്കാ മരത്തില്‍.
പിടിച്ചു കെട്ടി ഓലത്തുഞ്ചു ഇറഞ്ഞു കൊണ്ടു വന്നു അടി തുടങ്ങി. ി കൊണ്ടു പുളഞ്ഞു.
തമ്പുരാന്റെ കല്‍പ്പന - അവനവിടെ കിടക്കട്ടെ എന്നു പറഞ്ഞെഴുന്നേറ്റു പോയി.
കുറുമ്പ അപ്പോഴാണ് തമ്പുരാന്റെ കൊട്ടംപടിക്കുള്ളില്‍ കയറിയത്. കൂടാതെ ഒരു പ്രതിയെ കിട്ടിയാല്‍ വിചാരണ ചെയ്യുന്ന രീതിയും, കൂടെ വിശ്രമിച്ചവരോടൊരു ദാക്ഷിണ്യവും കാണിക്കാത്ത തമ്പുരാന്റെ മുഖഭാവവും എല്ലാം അവള്‍ മനസ്സിലാക്കി. എന്തൊരത്ഭുതം വെറും ക്രൂരമൃഗം കണക്കല്ലേ തമ്പുരാന്റെ ചോദ്യം ചെയ്യലും, ശിക്ഷ വിധിക്കലും.
അവള്‍ പടിക്കു പുറത്തേയ്ക്ക് ഓടിയിറങ്ങി. മറ്റുള്ളവരും അവിടെ നിന്നും ഒഴിഞ്ഞു പോയി. കരിമ്പന്‍ വിശപ്പും പീഢനവും കൊണ്ടു കെട്ടിയിടപ്പെട്ട കുറ്റിയില്‍ തന്നെ ജീവച്ഛവം പോലെ കിടന്നു. കരിമ്പന്റെ അനുജനും, അനുജത്തിയും വന്നു വാവിട്ടു കരഞ്ഞു. പടിപ്പുര തുറന്നില്ല. അവരും പടിപ്പുരയുടെ പുറത്തു തളര്‍ന്നു കിടന്നു.
പടി തുറന്നു പോകുന്നവരും, വരുന്നവരും ഈ പാവം പുലയ ചെറുക്കന്റെ രോദനം കേട്ടതായി ഭാവിച്ചില്ല. ഉള്ളിലേയ്ക്കു കടന്നു വരുന്നവര്‍ പുലയ ചെറുക്കന്റെ കിടപ്പു കണ്ടു.
ഈ പാപമൊക്കെ എവിടെ കൊണ്ടു പോയി വിടും എന്നു മനസ്സാ ശപിച്ചു കൊണ്ടാണവര്‍ കയറി പോയിരുന്നത്. അടുക്കളയിലും, നെല്ലു കുത്തു പുരയിലും വളപ്പിലെ പണിക്കാരെല്ലാവരും അടക്കം പറഞ്ഞു.
പാവം തന്നെ, വെശന്നു പൊരിഞ്ഞിട്ടാണവന്‍ നെല്ലും ചുരുട്ടും കട്ടത്. അതിനു ശിക്ഷ കൊടുത്തു വിട്ടാല്‍ പോരെ പിന്നെയവന്‍ ആ തെറ്റാവര്‍ത്തിക്കുമോ.
എന്തിനേരെ പറയുന്നു കരിമ്പനു, നിലത്തൊഴിച്ചു കളയുന്ന വെള്ളം പോലും കൊടുത്തില്ല.
പിറ്റേദിവസം കരിമ്പനെയാരും കണ്ടില്ല. കെട്ടിയിട്ട കുറ്റിയില്‍ കിടന്നാ പാവം പുലയ ചെറുക്കന്‍ അന്ത്യശ്വാസം വലിച്ചു. അവന്റെ ശവശരീരം ഏതോ ചെളി പ്രദേശത്തു കുഴിച്ചു മൂടി.
കരിമ്പന്റെ അനുജനും, അനുജത്തിയും കരഞ്ഞു കൊണ്ടു കുടിലിലേയ്ക്കു പോയി. നടക്കുവാന്‍ പോലും കഴിവില്ലാത്ത തന്തയും തള്ളയും കുടിലിനു മുന്നിലിരുന്നു കരഞ്ഞു ശപിച്ചു.
എണ്ട കൊച്ചീടാത്തന-കൊന്ന അവണ്ട തലേല് ഇടിത്തീ വീയോള്ളൂ. എങ്കക്കിനി ആരുണ്ടേയ്, നായി വെള്ളം തരാന്‍. ആ തമ്പിരാനിതനുഭവിക്കും, കണ്ടോ. ചെറിയ തെറ്റിനു പോലും പാവങ്ങള്‍ക്ക് വലിയ ശിക്ഷയാണ് കൊടുത്തിരുന്നത്.
അധീശവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ അധികാരമുഷ്ടി. കൊയ്തീനു കൂടുമ്പോള്‍, കൂലിയുടെ മാനദണ്ഡം കണക്കാക്കിയാല്‍ വളരെയിരട്ടി വരുമാനമാണ് ഒരു തൊഴിലാളിക്ക് നെല്ലായി ലഭിക്കുന്നത്. പല സ്ഥലത്തു പല രീതിയിലാണ് കൊയ്തിന്റെ വിഹിതം അതിനെ ചതമ്പ് എന്നു പറയുന്നു. ഈ ജന്മിയുടെ പാടത്തു കൊയ്താല്‍ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പതമ്പാണ് ലഭിച്ചിരുന്നത്. പക്ഷേ വളരെ അധികം നാളത്തെ കൊയ്തു പണിയുള്ളതു കൊണ്ട് സാമാന്യം ഭേദപ്പെട്ട നെല്ലാണ് കൂലിയായ പതമ്പ് ലഭിച്ചിരുന്നത്. പോരാത്തതിന് ഒരു സ്ഥലത്തു തന്നെ ഒരു മുതലാളിയുടെ പാടത്തു പണി ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
രണ്ടോ മൂന്നു ദിവസത്തെ കൊയ്തു കഴിഞ്ഞാല്‍ മെതി തുടങ്ങുകയായി രണ്ടു മൂന്നു ദിവസമായി കരകം ചായ്ച്ചു അടുക്കു വെച്ചിരിക്കുന്ന ചുരുട്ടു മുകളില്‍ കയറി മൂപ്പന്‍ പെലേന്‍ കണ്ടായനു്, സഹായി മാടനും കൂടി എടുത്തു താഴെയ്ക്കിട്ടു കൊടുക്കും. അടയാളം നോക്കി ആരുടെ ചുരുട്ടാണെന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞാണിടുന്നത്.
വെറും കതിര്, വെറും കതിര് പിന്നെ അടുത്ത ചുരുട്ടെടുക്കുമ്പോള്‍ കയറു കൊണ്ടാണ് കെട്ടിയതെങ്കില്‍ കയറ്റു കെട്ട് കയറ്റു കെട്ട് തന്നെ എന്ന് സംഗീതാത്മകമായി പറഞ്ഞാണ് ഇട്ടു കൊടുക്കുന്നത്. പ്രസ്തുത ചുരുട്ട് അതിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വമുള്ള സ്ത്രീയെടുത്ത് കൊണ്ട് ഓരോ സ്ഥലത്തായി കൂട്ടി വെയ്ക്കും.
അതിരാവിലെ തന്നെ ചുരുട്ടി തിരിയല്‍ തുടങ്ങിയാല്‍ എല്ലാത്തിനും കൂട്ടി രണ്ടു മൂന്നു മണിക്കൂറെങ്കിലും കഴിഞ്ഞിരിക്കും.
ചുരുട്ടുകള്‍ തിരിഞ്ഞു കഴിഞ്ഞാല്‍, കൊഴിഞ്ഞു വീഴുന്ന നെല്ല് ചൂലു കൊണ്ട് അടിച്ചു തൂത്തെടുക്കുന്നു അതു ചെയ്യേണ്ട ഉത്തരവാദിത്വം മൂപ്പന്‍ പുലയന്റെ ഭാര്യയ്ക്കും അവരുടെ അടുത്ത സഹായി പുലയപ്പെണ്ണിനുമാണ്. ആ നെല്ല് വേറെ ഉണക്കി കൂട്ടുന്നു. അവയായിരിക്കും അടുത്ത വര്‍ഷത്തേയ്ക്കുള്ള വിതയ്ക്കു വേണ്ടി വിത്തായി മാറുന്നത്.
നല്ലപോലെ മൂത്തതായതു കൊണ്ടാണല്ലോ അതു കൊഴിഞ്ഞു വീണത്. അതു തന്നെയായിരിക്കും വിതയ്ക്കുവാന്‍ പര്യാപ്തമായ നെല്ല്.
''വിത്ത് നല്ലതാണെങ്കില്‍ പത്തു ഗുണമായിരിക്കും''. ചുരുട്ടു തിരിഞ്ഞു കൊടുത്തു കഴിഞ്ഞാല്‍ മൂപ്പന്‍ പെലേനും ചില കൂട്ടുകാരും കൂടി ഷാപ്പിലേയ്ക്കു പോകും. കള്ളുകുടിക്കാന്‍ കൂട്ടത്തില്‍ ചിലപ്പോള്‍ തെങ്ങുകയറ്റ മൂപ്പനും കൂടും. തെങ്ങു കയറ്റത്തിന്റെ മൂപ്പനാണ് ഇങ്കര കണക്കന്‍. കണക്കന്മാര്‍ പുലയരെ പണിപ്പാടന്‍ എന്നാണ് ബഹുമാനപുരസ്സരം വിളിക്കുന്നത്. അവരുടെ പെണ്ണുങ്ങളെ പണിപ്പാടത്തിയെന്നും സംബോധന ചെയ്യുന്നു. ഇതിനു പകരമായി പുലയര്‍ തെങ്ങു കയറ്റ തൊഴിലാളി മൂപ്പനേയും പണിപ്പാടന്‍ എന്നു വിളിക്കും അവരുടെ സ്ത്രീകളെ പണിപ്പാടത്തി എന്നും തിരിച്ചു വിളിക്കും.
ഇവിടെയും ഉന്നതര്‍ തമ്മിലേ മാനസ്സികമായി കൂടുന്നുള്ളൂ. മൂപ്പന്മാര്‍ തമ്മില്‍ കൂടുന്നത് അവരുടെ ഉന്നത സ്ഥാനമായ മൂപ്പന്‍ പണിക്കാര്‍ എന്ന പരിഗണന വെച്ചു കൊണ്ടാണ്. ഇവരോടൊപ്പം ചിലനേരം വള്ളം ഊന്നുന്നവരോ കളത്തിലെ മറ്റു പണിക്കാരില്‍ പെട്ട ക്രിസ്ത്യാനി തമ്പാന്മാരോ, തണ്ണാന്മാരോ കൂടും പെലേന പറ്റിച്ചു കള്ളു കുടിക്കുവാന്‍! കള്ളു കുടിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോള്‍ മൂപ്പന്‍ പെലേന കള്ളു കൊടുത്തു സ്വാധീനിക്കും. അതായതു പ്രത്യേക പരിഗണന പതമ്പളക്കുമ്പോള്‍ തങ്ങളുടെ സ്ത്രീകള്‍ക്കു ലഭിക്കുവാന്‍. അതിനു വേണ്ടി ചിലപ്പോള്‍ മൂപ്പന്‍ പെലേന് അവര്‍ കള്ളു വാങ്ങിച്ചു കൊടുക്കും. അന്നേരം ഒരിക്കലും തോന്നാത്ത ബഹുമാനം തന്നത്താന്‍ വരും.
കണ്ടായന്‍ മൂപ്പരേ, നുമ്മട കെട്ട്യോളെ അറിയോ ആ വെളുത്ത ചട്ടേട്ട പെമ്പിള മറിയാമ്മ - ഞങ്ങള പതമ്പളക്കുമ്പ ഇച്ചിരി കൂട്ടിവാരി ഇട്ടേക്കണം.
അതു തമ്പാന്‍ പറേണോ - ഏന്‍ ഏറ്റന്നേയ്, അന്നേരം എന്റെടുത്തു വന്നു കാലു കാണിച്ചു നിന്നാ മതി - മോത്തിട്ടൊന്നും നോക്കുകേല - കാല് കണ്ടാ ഇനിക്കറിയാ്.
അതുപോലെ ഇങ്കരക്കണക്കനും പറഞ്ഞു.
പണിപ്പാടരേ - ചിരട്ടയില്‍ പകര്‍ന്നു വെച്ച കള്ളെടുത്തു നീട്ടിക്കൊണ്ട് ഇതൊന്നു പിടിച്ചേ - ഉച്ചകയ്യും അളവു തൊടങ്ങാന്‍ അപ്പനുമ്മട കണക്കത്തി പൊന്നീന പണിപ്പാടനറിയാല്ലാ. അവളടുത്തു തന്നെ നിക്കും. അവളക്കണ്ട്, ആ പതമ്പും വാരും ചെരിക്കങ്ങാട്ട് വാരീട്ടേക്കണം. ഇങ്കരന്‍ വച്ചു നീട്ടിയ കള്ളും കുടിച്ച് ചിറി തുടച്ചു - നന്നായിട്ടളക്കാമെന്നു - കണ്ടായന്‍ പുലയന്‍ ഉറപ്പു നല്‍കി. മാടന്‍ ഇത്തിരിയേ കുടിച്ചുള്ളൂ - ഒന്നും സംസാരിച്ചില്ല.
പുലയരേയും, കണക്കന്മാരേയും, കള്ളു ഷാപ്പിന്റെ അകത്തു കയറ്റുകയില്ല. അതുകൊണ്ട് ഷാപ്പിന്റെ വെളിയില്‍ വേലിക്കെട്ടിനുള്ളില്‍ മണ്ണിലിരുന്നു ചിരട്ടയിലാണ് കള്ളു വാങ്ങി കുടിച്ചിരുന്നത്. മാടന്‍ ചക്കിക്കു വേണ്ടി ഷാപ്പീന്നു രണ്ടു പുഴുക്കുണ്ടയും ഒരു മീങ്കറിയും വാങ്ങി വാഴയിലയില്‍ പൊതിഞ്ഞു തിരിച്ചെല്ലാവരും കൂടി കളത്തിലേയ്ക്കു പോന്നു.
മാടനും ചക്കിയും കൊയ്ത ചുരുട്ടുകള്‍ മെതിക്കാതെ അങ്ങിനെ തന്നെ കൂട്ടി വെച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. ചക്കിക്കൊന്നും ചെയ്യാന്‍ പറ്റുകയില്ല. മാടന്‍ ചെന്ന പാടെ പലഹാരപ്പൊതി ചക്കിയുടെ നേരെ നീട്ടി. അവള്‍ വാങ്ങിച്ചില്ല. ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. ഉത്തരവാദിത്വമില്ലാതെ പെരുമാറിയതിനു മാടനോടു കോപിച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. എല്ലാവരും അവരവരുടെ ചുരുട്ടുകള്‍ മെതിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. തനിക്കൊന്നും ചെയ്യാന്‍ പറ്റില്ലെന്നറിഞ്ഞു കൂടെ. എന്നിട്ടാണൊ തന്നെ ഇവിടെ തനിച്ചാക്കി കൊണ്ട് കള്ളു കുടിക്കാന്‍ പോയത്.
ചക്കി മോന്ത വീര്‍പ്പിച്ചിരുന്നു. കണ്ണില്‍ നിന്നും കണ്ണുനീരൊഴുകി.
നിങ്ക എവടേരിന്ന്, ഇനിക്കി വല്ലോം ചെയ്യാമ്പറ്റോ, ഈ ചുരുട്ടെക്ക ആരി മെതിക്കും, ചക്കി വിങ്ങിപ്പൊട്ടി കരഞ്ഞു. തോര്‍ത്തു കൊണ്ടു മുഖം തുടച്ചു, മൂക്കു ചീറ്റിക്കളഞ്ഞു.
മാടനവളെ സാന്ത്വനപ്പെടുത്തി.
ഞാമെതിക്കാ - എല്ലാം ഞാന്തന്നെ മെതിക്കാ - ദേ കണ്ടോ - മാടന്‍ തോര്‍ത്തു തലേക്കെട്ടിക്കൊണ്ട് ദേ ഈ പൊതി പിടിച്ചേ. അവിടിരുന്നിതു തിന്നി. മാടന്റെ തകൃതി കണ്ട് അവള്‍ ഊറിച്ചിരിച്ചു പൊതി വാങ്ങി സമാധാനമായി തണലു പറ്റിയിരുന്നു.
മാടന്‍ ചുരുട്ടെടുത്തു മെതിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. ഉച്ചകഴിഞ്ഞു സൂര്യന്‍ ചരിഞ്ഞു തുടങ്ങി. കണ്ണൊപ്പം പടിഞ്ഞാറായി. ചിലരുടെ മെതി തീര്‍ന്നു അളക്കാനായി കൂട്ടിയിട്ടു.
കണ്ടായന്‍ മൂപ്പനും, പുലക്കളീം പിന്നെ ചില വേലക്കാരും കൂടി കുട്ടകള്‍, തൂണി (ഒരു തരം വലിയ കുട്ട) ഇടങ്ങഴി എന്നീ അളവു കുട്ടകളുമായി തീര്‍ന്നവരുടെ അളക്കാന്‍ വന്നു. ആദ്യത്തെ അളവായതു കൊണ്ട് തമ്പുരാനോടു ചോദിച്ചിട്ടേ അളവു തുടങ്ങാവൂ, ഇത്ര അളവിനു ഇത്ര പതമ്പ് എന്നു തമ്പുരാന്‍ പറയും.
ഇരുപത്തി ഒന്നിലാണ് കണക്കു കണ്ടിട്ടു പതമ്പളക്കുന്നത് എന്നു തമ്പുരാന്‍ പറഞ്ഞു. അതുപ്രകാരം ഇരുപതിടങ്ങഴി അളന്നാല്‍ ഒരു ഇടങ്ങഴി നെല്ല് കൊയ്തുക്കാര്‍ക്ക് പതമ്പായി നല്‍കുന്നു.
ആദ്യം അളന്നത് ഒരു കാളിച്ചോത്തിയുടെയാണ്. അവര്‍ തള്ളേം മക്കളും നാലുപേര്‍ കൊയ്ത നെല്ല് വലിയൊരു കൂമ്പാരം പോലെ കൂട്ടിയിട്ടിരുന്നതു തന്നെ അളക്കുവാന്‍ തയ്യാറായി. കണ്ടായന്‍ പെലേന്‍ അളവു കുട്ടയും ഇടങ്ങഴിയുമായി നിന്നു.
എല്ലാ വാലന്‍ കുട്ടയുടെയും, തൂണിയുടെയും, ഇടങ്ങഴി തോതു കണ്ടു പിടിച്ചു. അതുപ്രകാരം അളവു തുടങ്ങി കുട്ടകളില്‍ നെല്ലു നിറച്ചു. പെലേന്‍ പൊലി വിളിക്കുവാന്‍ തുടങ്ങി. കളം മുഴങ്ങുമാറും ഉച്ചത്തിലും കണ്ടായന്‍ പൊലി വിളിച്ചു.
പൊലി വാ... പൊലി, പൊലിവാ.... പൊലി തൂണി (ഒരു തരം വലിയ കുട്ട) അളന്നു മറിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ ആ കുട്ട തലയില്‍ വച്ചു കൊണ്ട് കുറച്ചിടവരേ വട്ടത്തിലും പിന്നെ ചിലരുടെ നെല്ലട്ടിയുടെയും അടുത്തു കൂടി നടന്നു വിളിക്കും. പൊലി വാ... പൊലി. അതു നീട്ടിയും കുറുക്കിയും ഉച്ചത്തില്‍ വിളിച്ചാണ് മൂപ്പന്‍ നടക്കുന്നത്.
അവസാനമാണ് ഒരു വാരു നെല്ല് അളക്കുന്ന പെലേന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം രണ്ടു കൈയ്യും ചേര്‍ത്തു വാരിയിട്ടു കൊടുക്കുന്നു. കൊഴിഞ്ഞു വീണ നെല്ലിന്റെ നഷ്ടത്തിനു പകരമാണീ നെല്ല്. ഈ അധികാരം പുലയന്‍േറതാണ്. അതു വാരിയിട്ടാല്‍ ആ കൂട്ടരുടെ അളവു തീരും.
പതമ്പും നെല്ല് വട്ടിയിലോ, കുട്ടയിലോ വാരിയെടുത്തു താന്താങ്ങളുടെ വീട്ടിലേയ്ക്കു പോകുന്നു.
മൂപ്പന്‍ പുലയന്റെ നെല്ലളക്കുന്നത് അവസാനമാണ്. അവ പതമ്പു പ്രകാരമുള്ള അളവു കൂടാതെ ചുരുട്ടും കൊടുക്കും. അവയൊക്കെ കെട്ടിയെടുത്തു കൊണ്ടു കുടിലിലേയ്ക്കു പോകാം. മാടന്‍േറയും അതുപോല പതമ്പളന്നു കൊടുക്കുന്നതു കൂടാതെ ചുരുട്ടും നല്‍കും. മൂപ്പന് ആറു ചുരുട്ടു കൊടുക്കുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ മാടനു നാലു ചുരുട്ടെങ്കിലും കൊടുത്തിരിക്കും.
പിന്നെയും കൊയ്ത്തും മെതിയും നടന്നിരുന്നു. 
തമ്പ്രാന്റെ വാഴത്തോടത്തില്‍ നിന്ന് മന്തന്‍ ജോസ് എന്ന ഒരാള്‍ ഏത്തക്കുലയും വെട്ടി ചുമന്നു കൊണ്ടു ചായക്കടയില്‍ കൊണ്ടു പോയി കൊടുത്തു.
മന്തന്‍ ജോസെന്നു പറയുവാന്‍ കാരണം, അയാളുടെ ഒരു കാലില്‍ അല്‍പ്പം നീരുപോലെ മന്തുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് അയാളെ അങ്ങിനെ നാട്ടുകാര്‍ വിളിക്കുന്നത്. ഒത്തതടിയും പൊക്കവുമുള്ള ജോസ ആരേയും വക വയ്ക്കാത്തവനാണ്. മഷ്‌ക്കനുമാണ്.
ജോസ വാഴക്കുല കൊണ്ടു വന്നു കൊടുക്കുന്നത്, ഒരാള്‍ അകലെ നിന്നു കണ്ടു. വേലയും പണിയുമില്ലാത്തവന്‍ കായക്കുല കട്ടു കൊണ്ടു വന്നതാണെന്ന് സംഭവം ദര്‍ശിച്ച നായര്‍ മനസ്സിലാക്കി. തമ്പുരാന്റെ ഇഷ്ടം പിടിച്ചു പറ്റാനും, ജോസയെ കുടുക്കുവാനും അയാള്‍ ആലോചിച്ചുറച്ചു. അയാള്‍ ഓടി പോയി മനയ്ക്കല്‍ വിവരമറിയിച്ചു. തമ്പുരാനറിയേണ്ട താമസം തന്റെ സില്‍ബന്ധികളെ വിളിച്ചു വരുത്തി ഏത്തക്കുല കട്ടവനെ പിടിച്ചു കൊണ്ടു വരാവാനാജ്ഞാപിച്ചു. രണ്ടു നാലാളുകള്‍ ജോസയെ പിടിക്കാന്‍ ചെന്നു.
ഏത്തക്കുല വിറ്റു ചായയും കുടിച്ചു ബാക്കി കാശു വാങ്ങി മടിയിലുമിട്ടു വരികയായിരുന്നു ജോസ.
നായന്മാരായ തമ്പുരാന്റെ റൗഡികള്‍ ജോസയെ സമീപിച്ചു. കൂടെയുള്ള നായര്‍ പറഞ്ഞു ദാ... അവനാണ് ഏത്തക്കുല കട്ടത്. അവര്‍ ജോസയെ കയറിപ്പിടിക്കുവാന്‍ നോക്കി പറഞ്ഞു. ഊ നടക്കടാ...
ജോസ - ഏ - എവിടേയ്ക്ക്.
തമ്പുരാന്റെ മനയ്ക്കലേയ്ക്ക്. നടക്കാം - കയ്യിലും കാലിലും പിടിക്കണ്ട അയാള്‍ അവരുടെ കൂടെ നടന്നു. 
പടിപ്പുര കടന്നു - തമ്പുരാന്‍ പൂമുഖത്തിരിക്കുകയായിരുന്നു.
ഇവാനണ് വാഴക്കുല മോഷ്ടിച്ചത്. ഒറ്റുകാരന്‍ നായര്‍ പറഞ്ഞു....
തമ്പുരാന്‍ - ഉം നീ വാഴക്കുല മോഷ്ടിച്ചോടാ?
ജോസ - ഇല്ല.
തമ്പുരാന്‍ - ആരാടാ വാഴക്കുല മോഷ്ടിച്ചൂന്നു പറഞ്ഞ്.
ഒരാളെ കാണിച്ചു - ദേ ഇവനാണ് ഒരു നായരെ ചൂണ്ടിപ്പറഞ്ഞു.
തമ്പുരാന്‍ - ശരിയാണോടാ - നീയാണോ പറഞ്ഞത്.
അതേയ് ഇവന്‍ കൊല ചായക്കടയില്‍ വിറ്റു കാശു മേടിച്ചു പോകുമ്പോഴാണ് ഞങ്ങളിവനെ പിടിച്ചത്.
ജോസയുടെ തടിയും പൊക്കവും കണ്ടു പേടിച്ചരണ്ടാണ് അത്രയുമവന്‍ പറഞ്ഞു തീര്‍ത്തത്.
ജോസ - അയാളോടു തിരിഞ്ഞ് - നീ കണ്ടോടാ ഞാന്‍ കൊല കട്ടത് (എന്ന് ശബ്ദമുയര്‍ത്തി ചോദിച്ചു).
ഇല്ലാ.... പിന്നെ ഇയാള്‍ക്ക് കൊല എവിടന്നു കിട്ടി - അതു മോഷ്ടിക്കാതെ.
ജോസ - ശബ്ദമുയര്‍ത്തി - നീ കണ്ടോടാ - ഞാന്‍ കൊല വെട്ടീത്. പറയടാ - സത്യം (വാദി പ്രതിയായി).
തമ്പുരാനോടു തിരിഞ്ഞു ജോസ പറഞ്ഞു. തമ്പുരാന്‍ ഇയിറ്റിങ്ങളെ തീറ്റി പോറ്റി വെച്ചുങ്ങുണ്ടു നടക്കേല്ലേ. ഇനിക്കു പോണം. പിന്നെ എന്ന ഇവടം വരേ വിളിച്ചേണ്ടു വന്നു അപമാനിച്ചതിന് - നഷ്ടപരിഹാരം തരണം, അല്ലെങ്കീ - ഈ നിക്കുന്നവനേക്ക ഞാന്‍ കവലേല് കാണും.
തമ്പുരാന്‍ കഷ്ടമായി പോയ പോലെ ഒരു നിമിഷത്തെ നിശബ്ദതയ്ക്കു ശേഷം - മറ്റുള്ളവരോടായി പോടാ എന്റെ മുന്‍പീന്നെല്ലാം - ജോസേ (ശബ്ദം താഴ്ത്തി, മയത്തില്‍) നീയും പൊയ്‌ക്കോളൂ - ജോസ പല്ലിറുമ്മി - ഒറ്റു കൊടുത്തവനെ നോക്കി കോപിച്ചു കൊണ്ടു നടന്നു പോയി.
കയ്യൂക്കുള്ളവന്റെ അടുത്തു ഒറ്റുകാരന്റെ തന്ത്രം ഫലിച്ചില്ല. തമ്പുരാനെ താങ്ങി നടന്നിരുന്നവര്‍ക്കു തക്ക തിരിച്ചടിയാണ് ലഭിച്ചത്. മുട്ടേണ്ടവനോടു മുട്ടിയപ്പോള്‍, മുട്ടിയവര്‍ ഇളിഭ്യരായി. ചമ്മി മഞ്ഞളിച്ചു പോയി. തമ്പുരാനു വല്ലാത്ത ജാള്യത തോന്നി.
ഒറ്റു കൊടുത്ത ആ നായര്‍ വേലയോ പണിയോ ഒന്നും ചെയ്യാതെ ചുറ്റിത്തിരിഞ്ഞു നടക്കുന്നവനാണ്. ഭാര്യയും മക്കളും എന്തെങ്കിലും പണിയെടുത്തു അരിവാങ്ങി വീട്ടില്‍ കൊണ്ടു വന്നു കഞ്ഞി കുടിച്ചു ജീവിക്കുന്നവനാണ്. ഇയാളൊരു വായാടിയായതിനാല്‍ അയാളുടെ ഭാര്യയും മക്കളും വളരെയധികം ശല്യം സഹിക്കാതെ ജീവിക്കുവാന്‍ പറ്റാത്ത നിലയാണ്.
രാത്രി ഉറക്കമെഴുന്നേറ്റു ഈ നായര്‍ നോക്കുമ്പോള്‍ ഒരാള്‍ ചൂട്ടും കത്തിച്ചു പോകുന്നു. നായര്‍ ചോദിച്ചു. ആരാടാത്.
മാടനാണേയ്.
ഉം. എന്താ ഓടുന്നത്. എണ്ട ചക്കിക്ക് പേറ്റു നോവു തുടങ്ങി. പതിച്ചീന വിളിക്കാന്‍ പോകേണേയ്. വയറ്റാട്ടിത്തള്ള ഒരു ക്രിസ്ത്യാനി സ്ത്രീയായിരുന്നു.
അവരുടെ കഴുത്തില്‍ വെന്തീഞ്ഞ, കാതുകള്‍ ഓട്ടയോടു കൂടി നീണ്ടിട്ടാണ് ഉള്ളത്, മുല രണ്ടും ഞാന്നു കിടന്നിരുന്നു. മാറു മറച്ചിരുന്നത്, ഒരു തുണീനെ നെഞ്ചത്തു കഴുത്തോടു ചേര്‍ത്തു കെട്ടിയിട്ടാണ്. അതു ഞാന്നു കിടക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, മുല രണ്ടും തൂങ്ങിടാണ്ടീം. ടാണ്ടീം എന്നാട്ടി കൊണ്ടായിരുന്നു. ഇരു നിറം. വെറ്റില മുറുക്കും. പുറകില്‍ വലിയ വിശറി പോലെ മടിയിട്ടാണ് തുണിയുടുത്തിരുന്നത്.
വയറ്റാട്ടി തള്ളയുടെ പേര് വെളമയെന്നാണ്. അവര്‍ വന്നയുടനെ കുടിലില്‍ കടന്നു ചക്കിയുടെ സമീപമെത്തി പരിശോധിച്ചു. കുടിലിന്റെ ഒരു മൂലയ്ക്ക് നെല്ലു കൂട്ടിയിട്ടിരുന്നു. കുറച്ചു ചുരുട്ടൊക്കെ അട്ടിയിട്ടിരുന്നു. വെളമ മാടനോടു പുറത്തിറങ്ങി നില്‍ക്കാന്‍ പറഞ്ഞു. പിന്നെ കുടിലിന്റെ മുന്‍വശത്തെ ഓല വാതിലടച്ചു. കൂട്ടു കിടക്കാറുള്ള തള്ളച്ചിയെ വിളിച്ചു സമീപം നിര്‍ത്തി. ചക്കി ഉടുത്തിരുന്ന തുണിയൊക്കെ എടുത്തു മാറ്റി ശരിക്കൊന്നു പരിശോധിച്ചു. അതു കഴിഞ്ഞു തുണിയൊക്കെ വീണ്ടും പുതപ്പിച്ചു. കുടിലിന്റെ വാതില്‍ തുറന്നു പുറത്തു വന്ന വെളമ മാടനോടും തള്ളമ്മയോടും പറഞ്ഞു നാളെ വൈകിട്ടോ, അല്ലെങ്കില്‍ ഇന്നു രാത്രിയിലോ ഇവളു പെറും.
പിന്നെ മുറ്റത്തിരുന്നു വെറ്റില മുറുക്കാന്‍ തുടങ്ങി. കൂട്ടു കിടക്കുന്ന തള്ളച്ചിയോടു കഞ്ഞി വെയ്ക്കാനും മറ്റു പറഞ്ഞിട്ടു മാടന്‍
''ഏന്‍ ഒരു സലം വരേ പോയിട്ടു വേഗം വരാ'' എന്നു പറഞ്ഞു എങ്ങോട്ടോ ഇറങ്ങിപ്പോയി.
വൈകുന്നേരത്തോടു കൂടി മാടന്‍, ചക്കിയുടെ അമ്മയേയും, ആങ്ങള ചെറുക്കനേയും കൂട്ടി കൊണ്ടു വന്നു. നല്ല തടിയും ആരോഗ്യവുമുള്ള അധികം പ്രായമില്ലാത്ത ഇരുനിറത്തോടു കൂടിയ സ്ത്രീയായിരുന്നു ചക്കിയുടെ അമ്മ. മുട്ടോളമിറക്കിയാണ് മുണ്ടുടുത്തിരുന്നത്, മാറു മറച്ചിരുന്നത് ഒരു തുണി കൊണ്ടുമായിരുന്നു. ചെറുക്കനാണെങ്കില്‍ ഒരു തോര്‍ത്തു മാത്രമേ ഉടുത്തിരുന്നുള്ളൂ. പത്തു പതിനഞ്ചു വയസ്സു കാണും.
മാടനും, അമ്മയും, ആങ്ങിളയും വരുമ്പോള്‍ ചക്കിക്കു പ്രസവവേദന തുടങ്ങിയിരുന്നു. വയറ്റാട്ടി ചക്കിയുടെ ചാരത്തു കാത്തിരുന്നു. കരിപ്പലായി കൊണ്ടിരുന്ന നേരം.
മാടാ കുറച്ചു വെളിച്ചെണ്ണ വേണം, എന്നു വയറ്റാട്ടി പറഞ്ഞു. കൂട്ടു കിടക്കുന്ന തള്ള വെളിച്ചെണ്ണക്കുപ്പി കൊണ്ടു വന്നു കൊടുത്തു. അതു വാങ്ങി എല്ലാവരോടും പുറത്തിറങ്ങാന്‍ നിര്‍ദ്ദേശിച്ചു. കുടിലിന്റെ വാതിലടച്ചു. വെളമ വയറ്റാട്ടി ചക്കിയുടെ ദേഹത്തു കിടന്നിരുന്ന തുണിയൊക്കെ എടുത്തു മാറ്റി. അപ്പോഴും ചക്കി പേറ്റു നോവു കൊണ്ടു കരയുകയായിരുന്നു. 
വെളിച്ചെണ്ണ കയ്യിലെടുത്തു മന്ത്രം ജപിച്ചു ചക്കിയുടെ മുഴച്ചു നില്‍ക്കുന്ന വയറ്റത്തും, കീഴ്ഭാഗത്തും പുരട്ടി. കൂട്ടു തള്ളയോടു വിളക്കു കാണിച്ചു കൊടുക്കുവാന്‍ പറഞ്ഞു. വീണ്ടും വെളമ എന്തോ മന്ത്രം ജപിച്ചു വെളിച്ചെണ്ണയുള്ള വഴു വഴുപ്പാര്‍ന്ന കൈ വയറിന്റെ മുകള്‍ ഭാഗത്തു കൂടി സാവധാനം താഴേയ്ക്കഴിഞ്ഞു കൊണ്ടിരുന്നു.
ഞരക്കവും, മൂളലും, വേദനയും കൊണ്ടു വല്ലാതെ കിടന്നു പുളഞ്ഞു. അവസാനം പ്രസവിച്ചു. അന്നത്തെ കാലത്തൊക്കെ വയറ്റാട്ടിത്തള്ളമാരുടെ കൈകളില്‍ മുണ്ടിച്ചി എന്ന കത്തിയുണ്ടാകും നല്ല മൂര്‍ച്ചയുള്ളതായിരിക്കും. അതുകൊണ്ട് പൊക്കിള്‍ക്കൊടി മുറിച്ചു. പിന്നെ കുഞ്ഞിന്റെ പൊക്കിള്‍ക്കൊടി നൂലു കൊണ്ടു നന്നായി കെട്ടി. മുഖവും കൈകാലുകളുമൊക്കെ പഴന്തുണി കൊണ്ടു മെല്ലെ തുടച്ചു. വായിലുണ്ടായിരുന്ന നോളയൊക്കെ വിരല്‍ കൊണ്ടു തോണ്ടിക്കളഞ്ഞു - കുഞ്ഞു കരഞ്ഞു.
റ്‌ളേ.... റ്‌ളേ... റ്‌ളേ... കരച്ചില്‍ കേട്ടു ചക്കി സന്തോഷിച്ചു.
ഭൂമിയില്‍ മനുഷ്യന്റെ വേദനകളില്‍ ഏറ്റവും കഠിനമായ വേദനയാണല്ലോ പ്രസവ വേദന. വേദനയോടു കൂടിയുള്ള പ്രസവത്തിന്റെ വിരാമം കുഞ്ഞിന്റെ ആദ്യ കരച്ചിലാണ്. അതു കേള്‍ക്കുന്ന മാത്രയില്‍ അമ്മയുടെ വേദന മറക്കുന്നു.
പ്രസവിച്ചു സ്ത്രീയേയാണ് അമ്മയെന്നു പറയുന്നത്. കരച്ചില്‍ കേട്ടു ചക്കി സന്തോഷിച്ചു.
അല്‍പ്പ സമയം പ്രസവത്തിന്റെ ക്ഷീണം കൊണ്ടു ചക്കി തളര്‍ന്നുറങ്ങി. വയറ്റാട്ടി തള്ള കുഞ്ഞിനെ കയ്യിലെടുത്തു കൊണ്ടു വന്നു എല്ലാവരേയും കാണിച്ചു. നല്ല പൂപോലത്തെ പെണ്‍കുഞ്ഞ്. മാടനീം മാടന്റെ അമ്മായി അമ്മയ്ക്കും സന്തോഷമായി. കുഞ്ഞിനെ നോക്കി.
അഴകുള്ള പെണ്‍കുഞ്ഞ് തുടുത്ത കുട്ടി.
മാടന്റെ കുടിലില്‍ ആമോദമലതല്ലി. ചക്കിയുടെ അമ്മ കഞ്ഞി വെയ്ക്കാനുള്ള കോപ്പു കൂട്ടി. മാടനും ചക്കിയുടെ ആങ്ങള ചെറുക്കനും കൂടി തോട്ടില്‍ മീന്‍ പിടിക്കാന്‍ പോയി. കുറച്ചു നേരം കൊണ്ടു കറിക്കുള്ള മീനുമായി മാടനും, അളിയന്‍ ചെറുക്കനും വന്നു. ചക്കിയുടെ അമ്മ മീന്‍ വെട്ടിതേയ്ക്കാനിരുന്നു. മാടനും, ചെറുക്കനും, തള്ളമ്മയും കൂടി മറപ്പുര കെട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്നു. വയറ്റാട്ടി തള്ള ചക്കിയേയും, കുഞ്ഞിനേയും നോക്കി സമീപത്തു തന്നെയിരുന്നു. 
ഈ സമയം ചക്കി ഉറക്കമുണര്‍ന്നു. ആദ്യം കൈകൊണ്ടു തപ്പി നോക്കിയതു കുഞ്ഞിനെയാണ്. വയറ്റാട്ടിത്തള്ള കുഞ്ഞിനെ പാളയില്‍ കിടത്തി കുളിപ്പിച്ചു. പഴന്തുണി പുതപ്പിച്ചു ചാരത്തു കിടത്തിയിരുന്നു. അതുകൊണ്ടു തപ്പി നോക്കിയ ചക്കി കുഞ്ഞിന്റെ വശത്തേയ്ക്കു ചരിഞ്ഞു കിടക്കാന്‍ നോക്കി. വയറ്റാട്ടി സമ്മതിച്ചില്ല.
വേണ്ട എളകണ്ട കൊയപ്പമാകും.
പിറ്റേദിവസം മാടന്റെ തമ്പുരാനെ അറിയിക്കുവാന്‍ പടിക്കല്‍ ചെന്നു.
തമ്പ്രാ അടീന്റെ ചെറുമി കൊരങ്ങിട്ടേയ്. തമ്പുരാട്ടി ഇറങ്ങി വന്നു.
ഉം. എന്തുപുള്ളേണടാ
ക്ടാത്ത്യാണേയ്.
ഉം. നീയവിടെ നില്‍ക്കൂ. മനയ്ക്കലെല്ലാവരുമറിഞ്ഞു. ഒരു കുപ്പി വെളിച്ചെണ്ണ, ഇഞ്ച, സോപ്പ്, കുറച്ച് നെല്ല്, രണ്ടു മൂന്നു നാളികേരം. രണ്ടു പഴന്തുണി മുതലായവ കൊടുത്തു.
മാടനതെല്ലാം തുണിയില്‍ വാരിക്കെട്ടി കൊണ്ടു പോന്നു. കുടീല് വന്നു ചേര്‍ന്നു.
പിന്നീട് പെറ്ററീപ്പ് പോയി, അവനല്ലാതെ അതിനു പോകാനാരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതു കൊണ്ടു മാടന്‍ തന്നെ ചക്കിയുടെ സ്വന്തം വീട് ലക്ഷ്യമാക്കി നടന്നു.
ഏകദേശം രണ്ടു മൂന്നു മാസത്തിനുശേഷം, ചക്കീം മാടനും കൂടി കുഞ്ഞിനേയുമെടുത്തു തമ്പ്രാന്റെ പടിക്കല്‍ ചെന്നു. കൊച്ചിനെന്തു പേരിടണമെന്നു ചോദിക്കുവാന്‍ കുഞ്ഞുമായി വന്നതു കൊണ്ട് പടികടന്നുള്ളില്‍ ചെല്ലുവാന്‍ പറഞ്ഞു മനയുടെ അകലെ നിന്നാണ് ചോദിച്ചത്. 
ക്ടാത്തിക്ക് പേരിടണം തമ്പ്രേട്ട്യായ് തമ്പുരാട്ടി പറഞ്ഞു മാണ്ടയെന്നു വിളിച്ചോളൂ.
അപ്പോഴും കൊടുത്ത ചില ചില്ലറ നാണയങ്ങളും, തുണിയും, നെല്ലും കൂടാതെ അടുക്കള മുറ്റത്തു വെച്ചു മാടനീം ചക്കിക്കും കഞ്ഞി കൊടുത്തു. മണ്ണില്‍ കുഴിയുണ്ടാക്കി, ഇലവെച്ചാണ് കഞ്ഞി ഒഴിച്ചു കൊടുത്തത്. അതും കുടിച്ചു കയ്യില്‍ കിട്ടിയ പാരിതോഷികങ്ങളും എടുത്തു തങ്ങളുടെ കുടിലിലേയ്ക്കു പോയി.
അല്‍പ്പം നിറവും ആരോഗ്യവുമുള്ള ഈ കുഞ്ഞ് തമ്പുരാന്റെ തന്നെ എന്ന വസ്തുത ചക്കി വിസ്മരിച്ചില്ല. അടിയാളരുടെ പുതുപിറവി. മുതലാളിയുടെ തന്നെയായിരിക്കണം എന്ന നിര്‍ബന്ധം ഉന്നത ജാതിക്കാരായ യാഥാസ്ഥിതികരുടെ പീഡന വ്യവസ്ഥിതിയായിരുന്നു.
*****
അദ്ധ്യായം മൂന്ന്